Bron
Rabobank
Rabobank heeft een nieuwe stichting voor coöperatieve impact opgericht: Rabo Impact Foundation. Met een startkapitaal van EUR 102 miljoen – en de ambitie van Rabobank om het door te laten groeien naar EUR 1 miljard – moet deze onafhankelijke ANBI-stichting bijdragen aan het versnellen van grote maatschappelijke transities, juist dáár waar reguliere marktfinanciering tekortschiet.
De aanleiding is helder én urgent. Klimaatverandering, tekorten op de woningmarkt, afhankelijkheid van fossiele energie, verlies aan biodiversiteit, druk op het voedselsysteem, de noodzaak van circulaire economieën en toenemende sociale ongelijkheid: het zijn stuk voor stuk uitdagingen die vragen om structurele oplossingen. Niet om losse projecten, maar om systeemverandering. Dat vraagt vaak om investeringen die risicovoller zijn dan een bank, hoe maatschappelijk betrokken ook, verantwoord kan of mag financieren. Juist in dat gat springt Rabo Impact Foundation.
“We zien bijvoorbeeld dat wooncoöperaties structureel kampen met een financieringstekort”, vertelt Lizette Wolters, interim CEO van Rabo Impact Foundation. “Zelfs als banken, overheid en leden maximaal meefinancieren, blijft er structureel een gat over. Dat stuk is bijna niet te financieren. Door juist dat deel op ons te nemen, krijgen we die projecten tóch van de grond. Zo maken we nieuwe woonvormen mogelijk die blijvend betaalbaar zijn en sterke gemeenschappen bouwen. We verlagen de drempel nu, zodat die projecten in de toekomst wél regulier financierbaar worden – en wij uiteindelijk niet meer nodig zijn voor dit soort financieringen.”
“Als stichting kijken we daarbij altijd kritisch of een investering echt bij kan dragen aan systeemverandering”, vervolgt ze. “Ons doel is dat de markt de financiering op termijn overneemt. En een investering moet aantoonbaar het algemeen nut dienen en niet een enkel bedrijf of individu dat profiteert van geld van Rabo Impact Foundation.”
Onbekend terrein
De nieuwe stichting richt zich op zes domeinen waarin grote maatschappelijke waarde te winnen valt: de energie- en voedselsysteemtransitie, circulariteit, water – en in Nederland gezondheidszorg en betaalbare huisvesting. Het zijn gebieden waar vernieuwende concepten ontstaan, maar waar financiering vaak nog lastig is. Denk aan coöperatieve woonvormen, natuurinclusieve landbouw, regionale warmtenetten of nieuwe zorgmodellen gericht op preventie. Meestal veelbelovend, maar lastig onder te brengen in traditionele risicokaders.
Lizette: “Systeemveranderingen verlopen vaak traag, omdat het gaat om investeringen in relatief onbekend terrein. Zo zijn de risicomodellen van banken gebaseerd op risico’s die zich in het verleden hebben voorgedaan en waar we historische data over hebben opgebouwd. Bij grote transities ontbreekt dat verleden, terwijl juist dáár grote investeringen nodig zijn. En precies op dat punt komt Rabo Impact Foundation in beeld. Dat geldt bij wooncoöperaties, maar net zo goed bij andere domeinen: nieuwe vormen van warmtevoorziening voor huishoudens, meer decentrale energieopwekking die onze nationale weerbaarheid versterkt, bouwen met biobased materialen, of het toepassen van waterbesparende technieken. Want door allerlei ontwikkelingen is schoon drinkwater, ook in Nederland, helaas niet vanzelfsprekend. Juist bij dit soort onderwerpen, dus waar de noodzaak duidelijk is, maar de historische data ontbreekt of waar nog geen business case maar het probleem zichtbaar is, kan de stichting een doorslaggevende rol spelen door innovatie wél mogelijk te maken.”
Risicovolle impactfinanciering mogelijk maken
De stichting focust op drie aandachtsgebieden. Allereerst op investeringen in grootschalige projecten die de ontwikkeling van nieuwe duurzame markten of infrastructuren mogelijk maken. “Dat zijn de impactprojecten”, zegt Lizette. “Daarnaast financieren we nieuwe duurzame en innovatieve concepten. En ten derde stimuleren we ondernemingen die voorbij de start-up-fase zijn maar nog niet ‘interessant’ genoeg voor conventionele investeerders. Dit zijn de zogeheten impact ventures.”
Concreet mikt Rabo Impact Foundation op zo’n twintig investeringen per jaar, verdeeld over directe financiering, indirecte leningen en impact ventures. Geen kleine, lokale subsidies, maar substantiële investeringen in projecten en ondernemingen die daadwerkelijk systeemverandering kunnen versnellen. Voor impactprojecten en nieuwe duurzame concepten verstrekt Rabo Impact Foundation impactleningen vanaf EUR 2 miljoen. Voor impact ventures richt de stichting zich op (equity)investeringen vanaf EUR 1 miljoen.
Complementair aan Rabo Foundation
Rabo Impact Foundation is complementair aan Rabo Foundation, de stichting die al ruim vijftig jaar actief is in meer dan twintig landen en zich met leningen en donaties inzet voor het verbeteren van de leefomstandigheden van groepen mensen in een kwetsbare positie. Door in een vroege fase organisaties te ondersteunen versterkt Rabo Foundation internationaal de positie van kleinschalige boeren in Afrika, Azië en Latijns-Amerika en in Nederland de positie van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt via sociaal ondernemers.
Rabo Impact Foundation vult dit bestaande ecosysteem aan, maar richt zich op andere thema’s en werkt met andere instrumenten. Via baanbrekende initiatieven richt de nieuwe stichting zich op systeemveranderingen en grootschalige infrastructuur. Beide foundations kunnen zo vanuit ieders rol bijdragen aan een duurzamere economie.
Rabobank investeert jaarlijks in impact
Als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling) is Rabo Impact Foundation – net als Rabo Foundation – gericht op het dienen van het algemeen nut, maar Rabobank blijft betrokken als donateur en kennispartner. Er komt geen jaarlijks automatisch bedrag; ieder jaar bepaalt Rabobank opnieuw welk deel van de winst naar maatschappelijke initiatieven gaat. Die flexibiliteit is bewust: het moet passen bij zowel de maatschappelijke opgaven als de financiële gezondheid van de coöperatie. Wel is de verwachting op dit moment dat het jaarlijks om vergelijkbare donaties gaat en Rabo Impact Foundation kan doorgroeien naar EUR 1 miljard.
